در برخی جانداران از جمله برخی سمندرها اندام‌های از دست رفته همراه با استخوان، عضله، عصب و رگ‌های خونی بازسازی می‌شوند اما در بدن انسان پس از آسیبی شدید خبر از بازسازی به این شکل نیست.
به گزارش خبرآنلاین، بدن انسان در مواجهه با آسیب‌های شدید به سرعت تلاش می‌کند که زخم را ببندد و از عفونت جلوگیری کند. در نهایت اما خبری از رشد دوباره اندام از دست رفته نیست و کار با ترمیم زخم تمام می‌شود و جای زخم به یادگار باقی می‌ماند.
این فرایند در بدن سمندر متفاوت است و پس از قطع عضو در محل آسیب با فعال شدن یک برنامه سلولی و مولکولی برای بازسازی مجموعه‌ای از سلول‌ها به نام بلاستما (Blastema) تشکیل می‌شوند. ساختار بلاستما مثل یک کارگاه بازسازی است و سلول‌هایی تولید می‌کند که نهایت بافت‌های گوناگون اندام از عصب تا رگ و استخوان را تشکیل می‌دهند.
برخی ماهی‌ها از جمله گورخر ماهی هم توانایی چشمگیری در بازسازی عضو از آسیب‌دیده دارند. بدن این ماهی راه راه کوچک باله‌های آسیب‌دیده را ترمیم و حتی بخش‌های آسیب‌دیده اندام‌های حیاتی چون مغز و قلب را هم بازسازی می‌کند.
تشکیل دوباره یک اندام خیلی پیچیده‌تر از تولید تعداد زیادی سلول جدید است. اندام جدید باید شکل درستی به خود بگیرد و در اندازه مناسب متوقف شود. در این فرایند سلول‌های اطراف زخم به برنامه‌ای شبیه به رشد جنینی وارد می‌شوند و قابلیت تغییر ویژگی‌های تخصصی را دارا هستند. در این میان پیام‌های مولکولی مشخص می‌کنند که استخوان، عضله، پوست و سایر بافت‌ها تا چه اندازه ساخته شوند.
در این فرایند پیچیده تکثیر سلول‌ها باید در زمان مناسب متوقف شود. قرار نیست اگر فقط نوک یک اندام از دست رفت، یک اندام کامل جدید روی اندام قبلی رشد کند و فقط باید قسمت از دست رفته جایگزین شود.
بدن انسان هم توانایی بازسازی دارد. برای نمونه پوست ما مدام در حال جایگزین کردن سلول‌های قدیمی است، سلول‌های خونی با سلول‌های جدید جایگزین می‌شوند و حتی کبد تا حدی می‌تواند دوباره رشد کند. بازسازی محدود نوک انگشت هم در برخی کودکان گزارش شده است. با این حال، تکامل انسان و سایر پستانداران مسیر متفاوتی را طی کرده است.
به باور برخی پژوهشگران تفاوت بازسازی نتیجه «موازنه تکاملی» است و برخی فرضیه‌ها می‌گویند در پستانداران خون‌گرم با نرخ سوخت‌وساز بالا ترمیم سریع زخم شاید برای بقا مناسب‌تر بوده است. فرضیه دیگری می‌گوید مهار قوی رشد سلولی برای جلوگیری از سرطان در پستانداران بلندعمر شاید به قیمت کاهش توان بازسازی تمام شده باشد.
در این میان پژوهشگران با مطالعه حیواناتی که توانایی بازسازی بسیار بالایی دارند دنبال رمزگشایی از رازهای این فرایند هستند تا شاید روزی بتوانند از این آموخته‌ها برای بهبود ترمیم بافت در انسان‌ها استفاده کنند.
منبع: theconversation
۵۸۵۸
کد مطلب 2284935
-
رونمایی از لوگوی جدید اپل موزیک / عکس
-
چرا دست و پای قطع شده دوباره رشد نمی‌کنند؟ / راز شگفت‌انگیز سمندر
-
گوگل دسترسی رایگان به مدل‌های قدرتمند هوش مصنوعی خود را محدود می‌کند
-
توهم هوش مصنوعی چیست؟ هفت راه ساده برای تشخیص پاسخ‌های ساختگی
-
جنگنده بدون سرنشین / X-BAT با قابلیت برخاست و فرود عمودی به باند و ناو هواپیمابر نیاز ندارد
-
جنگنده بدون سرنشین / X-BAT با قابلیت برخاست و فرود عمودی به باند و ناو هواپیمابر نیاز ندارد
-
گنج پنهان در بازار دست‌دوم فروشی / دستگاه قدیمی را ۱۰۰ یورو خرید و ۴۵ هزار یورو فروخت